O 93\u2019\u00fcnde bir \u0130ngiliz. Bir zamanlar d\u00fcnya jet sosyetesindendi. \u0130lk kez 1975\u00b4te teknesiyle u\u011frad\u0131\u011f\u0131 Dalyan\u2019a hayran kald\u0131. 1986’daki geli\u015finde bir daha d\u00f6nmemek \u00fczere Dalyanl\u0131 oldu. \u015eimdi Dalyan ve Caretta Caretta kaplumba\u011falar\u0131 ondan soruluyor. Bug\u00fcn sizi Kaptan June ile tan\u0131\u015ft\u0131rmak istiyorum.<\/p>\n
Londra\u2019da \u00fcnl\u00fc bir petrol m\u00fchendisinin k\u0131z\u0131 olarak 1922\u2019de d\u00fcnyaya geldi. Gen\u00e7li\u011finde opera \u015fark\u0131c\u0131s\u0131 olmak i\u00e7in m\u00fczik, dans ve bale okuluna gitti, sonralar\u0131 ya\u011fl\u0131 boya resme merak sard\u0131. \u0130ki evlilik yapt\u0131, d\u00fcnya jet sosyetesinde yer ald\u0131. \u0130kinci e\u015finden ayr\u0131ld\u0131ktan sonra sat\u0131n ald\u0131\u011f\u0131 bir bal\u0131k\u00e7\u0131 teknesiyle Ege’de seyahat etti. \u0130lk defa Temmuz 1975\u00b4te teknesiyle Dalyan sahiline geldi. Buralar\u0131 o kadar sevdi ki Dalyan’a 1986’daki geli\u015finde \u0130ztuzu Plaj\u0131’nda bir barakada ve teknesinde ya\u015famaya ba\u015flad\u0131.<\/p>\n
\u2018Oyum \u00e7evreyi koruyanlara\u2019 <\/strong><\/p>\n Kaptan June Haimoff\u2019tan bahsediyorum. Ge\u00e7ti\u011fimiz hafta sonu Dalyan\u2019da kendisini ziyaret ettim. Asl\u0131nda buna iade-i ziyaret demek daha do\u011fru olur. Kocaman bah\u00e7eli evinde sohbet ettik, kahve i\u00e7tik. Bah\u00e7esinde 8 k\u00f6pe\u011fi bir o kadar da kedisi var. Bir tarih duruyordu kar\u015f\u0131m\u0131zda. 93 ya\u015f\u0131nda bir \u00e7evre g\u00f6n\u00fcll\u00fcs\u00fc. Sadece Dalyan sahillerinde ya\u015fayan 80-90 kiloluk Caretta Caretta kaplumba\u011falar\u0131 y\u0131llard\u0131r korumaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor. Hayat\u0131n\u0131 buraya vakfetmi\u015f. Bir de vak\u0131f kurmu\u015f. Oturdu\u011fu evi i\u00e7erisindeki kitaplar\u0131yla beraber bir m\u00fcze olarak Dalyanl\u0131lara b\u0131rakmak istiyor. 1966 model Volkswagen arabas\u0131yla h\u00e2l\u00e2 Dalyan sokaklar\u0131nda dola\u015f\u0131yor. T\u00fcrk vatanda\u015fl\u0131\u011f\u0131na ge\u00e7en ve se\u00e7imlerde oy kullanman\u0131n mutlulu\u011funu da ya\u015fayan Kaptan June, \u201cHangi partiye oy verdiniz?\u201d diye sordu\u011fumda hi\u00e7 d\u00fc\u015f\u00fcnmeden \u201c\u00c7evreyi koruyanlara\u201d dedi.<\/p>\n Dalyan\u2019da soka\u011fa ad\u0131 verildi <\/strong><\/p>\n Ge\u00e7ti\u011fimiz aylarda \u00c7evre ve \u015eehircilik Bakan\u0131 da ziyaretine gelmi\u015f. Dalyan\u2019da kurulacak bir hastane konusunda fikirlerini a\u00e7\u0131k y\u00fcreklilikle dile getirmi\u015fti. Dalyan ve T\u00fcrkiye\u2019nin do\u011fas\u0131yla ilgili 4 kitap kaleme alm\u0131\u015f. Baz\u0131lar\u0131 T\u00fcrk\u00e7eye \u00e7evrilmi\u015f. 28 y\u0131ld\u0131r burada ya\u015f\u0131yor. Dalyan\u2019da \u00e7evre i\u00e7in yapt\u0131klar\u0131ndan dolay\u0131 ad\u0131 bir soka\u011fa bile verilmi\u015f. Herkesin sevgisini kazanm\u0131\u015f, Dalyan\u2019\u0131n sembol\u00fc olmu\u015f. \u201cYa\u015f\u0131m 93, art\u0131k benden ge\u00e7mi\u015f\u201d demiyor, tam tersine \u00e7evre i\u00e7in m\u00fccadelesini s\u00fcrd\u00fcr\u00fcyor. Bilgisayar kullan\u0131yor, internette s\u00f6rf yap\u0131yor, e-posta at\u0131yor, g\u00fcndemi takip ediyor.<\/p>\n Kaptan June, Dalyan\u2019da kald\u0131\u011f\u0131 d\u00f6nemde yumurta b\u0131rakmak i\u00e7in kumsala gelen deniz Caretta Carettalarla kar\u015f\u0131la\u015fm\u0131\u015f. Nesli t\u00fckenmeye y\u00fcz tutmu\u015f bu kaplumba\u011falar\u0131 g\u00f6zleyerek bu sahillere nas\u0131l, ne zaman geldiklerini ara\u015ft\u0131rm\u0131\u015f, yumurtlama, \u00fcreme ve Akdeniz’e geri d\u00f6n\u00fc\u015fleri hakk\u0131nda b\u00fct\u00fcn bilgileri edinmi\u015f.<\/p>\n Kaplumba\u011falar i\u00e7in vak\u0131f <\/strong><\/p>\n Caretta Carettalar\u0131n yuvalama ve ya\u015fam alan\u0131 olan \u0130ztuzu sahilinde otel yap\u0131lmak istendi\u011fini \u00f6\u011frendi\u011finde bir kampanya ba\u015flatarak d\u00fcnyan\u0131n ilgisini bu kumsala \u00e7ekmi\u015f ve otel yapma giri\u015fimini durdurmu\u015f. Ankara’da d\u00f6nemin Ba\u015fbakan\u0131 Turgut \u00d6zal\u2019la g\u00f6r\u00fc\u015fen Haimoff, \u00d6zel \u00c7evre Koruma Kurumu’nun kurulmas\u0131nda da \u00f6nemli rol oynam\u0131\u015f. Bu m\u00fccadelenin ve kazan\u0131lan zaferin \u00f6yk\u00fcs\u00fcn\u00fc 2002\u2019de \u0130ngiltere’de yay\u0131nlad\u0131\u011f\u0131 “Captain June and the Dalyan Turtles” kitab\u0131nda anlat\u0131yor. Kitap ayn\u0131 y\u0131l “Kaptan June ve Kaplumba\u011falar” ad\u0131yla Remzi Kitabevi taraf\u0131ndan yay\u0131nlanm\u0131\u015f. June Haimoff ayr\u0131ca 2003\u2019te geliri Caretta Carettalar\u0131n korunmas\u0131 amac\u0131yla kullan\u0131lmak \u00fczere tek \u015fark\u0131l\u0131k bir CD de haz\u0131rlam\u0131\u015f. Dalyan halk\u0131n\u0131n \u2018Kaptan June\u2019 olarak hitap etti\u011fi Haimoff, halen K\u00f6yce\u011fiz G\u00f6l\u00fc-Dalyan ve \u00e7evresinin do\u011fa bek\u00e7ili\u011fini s\u00fcrd\u00fcr\u00fcyor. Kendi ad\u0131yla kurdu\u011fu Kaptan June Deniz Kaplumba\u011falar\u0131n\u0131 Koruma Vakf\u0131 (k\u0131saca Kaplumba\u011fa Vakf\u0131) da ad\u0131 \u00fcst\u00fcnde b\u00f6lge kaplumba\u011falar\u0131n\u0131 korumay\u0131 ve hayatlar\u0131n\u0131 iyile\u015ftirmeyi ama\u00e7l\u0131yor.<\/p>\n \u0130\u015fte d\u00fcnya vatanda\u015fl\u0131\u011f\u0131 bu <\/strong><\/p>\n San\u0131r\u0131m d\u00fcnya vatanda\u015fl\u0131\u011f\u0131 bu olsa gerek. Bir kad\u0131n, \u00fclkesinden kilometrelerce \u00f6tedeki kaplumba\u011falar i\u00e7in harekete ge\u00e7iyor ve neredeyse b\u00fct\u00fcn hayat\u0131n\u0131 onlara ad\u0131yor. Sadece kaplumba\u011falara de\u011fil onlar\u0131n ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 b\u00f6lgeye zarar verebilecek b\u00fct\u00fcn faaliyetlerin kar\u015f\u0131s\u0131nda durma cesaretini g\u00f6steriyor. Y\u00f6reyi ve de\u011ferlerini, floras\u0131n\u0131, faunas\u0131n\u0131 d\u00fcnyaya tan\u0131t\u0131yor, korumak ve kollamak i\u00e7in elinden gelen gayreti g\u00f6steriyor. Do\u011fay\u0131 sevmenin, insan\u0131, hayvan\u0131 sevmenin co\u011frafya tan\u0131mad\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6steren ibretlik bir \u00f6rnek kar\u015f\u0131m\u0131zda duruyor. Hayran olmamak m\u00fcmk\u00fcn de\u011fil.<\/p>\n Gezi Park\u0131\u2019nda ger\u00e7ekten \u00e7evre duyarl\u0131l\u0131\u011f\u0131yla ve demokratik y\u00f6ntemlerle tepkisini g\u00f6steren gen\u00e7leri tenzih ederek soruyorum: \u015eimdi biz, iki a\u011fac\u0131 bahane edip \u00fclkesinin mal\u0131n\u0131 m\u00fclk\u00fcn\u00fc yak\u0131p y\u0131kan maskeli provokat\u00f6rlere mi \u00e7evreci diyece\u011fiz, yoksa 93 ya\u015f\u0131nda bir ba\u015fka \u00fclkenin de\u011ferlerini, \u00e7evresini, topra\u011f\u0131n\u0131, suyunu korumaya \u00e7al\u0131\u015fan bu han\u0131mefendiye mi? Dalyan\u2019a yolunuz d\u00fc\u015ferse Kaptan June\u2019un bir kahvesini i\u00e7meden d\u00f6nmeyin. Bu \u00fclke insan\u0131na anlatacak \u00e7ok \u015feyi var.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" O 93\u2019\u00fcnde bir \u0130ngiliz. Bir zamanlar d\u00fcnya jet sosyetesindendi. \u0130lk kez 1975\u00b4te teknesiyle u\u011frad\u0131\u011f\u0131 Dalyan\u2019a hayran kald\u0131. 1986’daki geli\u015finde bir daha d\u00f6nmemek \u00fczere Dalyanl\u0131 oldu. \u015eimdi Dalyan ve Caretta Caretta kaplumba\u011falar\u0131 ondan soruluyor. Bug\u00fcn sizi Kaptan June ile tan\u0131\u015ft\u0131rmak istiyorum. Londra\u2019da \u00fcnl\u00fc bir petrol m\u00fchendisinin k\u0131z\u0131 olarak 1922\u2019de d\u00fcnyaya geldi. Gen\u00e7li\u011finde opera \u015fark\u0131c\u0131s\u0131 olmak i\u00e7in…<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[4],"tags":[],"amp_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/birpinar.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/537"}],"collection":[{"href":"https:\/\/birpinar.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/birpinar.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/birpinar.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/birpinar.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=537"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/birpinar.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/537\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":538,"href":"https:\/\/birpinar.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/537\/revisions\/538"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/birpinar.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=537"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/birpinar.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=537"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/birpinar.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=537"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}